Stamboom Beemer » Wilhelmus van Pruijssen (1844-1928)

Persoonlijke gegevens Wilhelmus van Pruijssen 

• Hij is geboren op 4 augustus 1844 in Breda, Noord-Brabant, NL.
• Beroep: Touwslager.

  De touwslager deed zijn werk in de open lucht, overdekt of in een tentachtig geheel, op een touwslagerij of lijnbaan: een soms wel 300 meter lange, smalle strook grond waarboven vele door een spinner aangeleverde garens, werden uitgeschoren (uitgelopen). Het touw kwam terecht in een "kuil", een nog steeds bestaande lengtemaat voor touw.
  Aan een van de uiteindes van de lijnbaan werden de garens in groepjes aan de haken van een een wiel of slagmechanisme (slinger) bevestigd, aan iedere haak een groepje garens. Daar stond ook een teer- en drooghuis.
  Aan de andere zijde van de lijnbaan werden de garens allemaal aan de ene haak van de lopende bok vast gemaakt. Deze lopende bok was een karretje met twee wielen en een over de grond slepend uiteinde waarop gewichten konden worden gezet, om zodoendede kracht waarmee de garens in elkaar werden gedraaid te kunnen regelen. Zo kon de kracht waarmee de garens tot strengen worden gedraaid worden bepaald en daarmee de uiteindelijke trekkracht en de stijfheid van het touw. Ook bevond zich aan dit uiteinde van de lijnbaan de klos: een taps toelopend en voor iedere groepje garens ingekerfd stuk hout dat hier de garens uit elkaar moest houden.
  De term touwslaan wordt verklaard doordat er tijdens het proces gebruik werd gemaakt van haken en als een haak in de rondte draait zegt men dat de haak in de rondte slaat. De ronddraaiende haken brengen dus slagen in de groepjes garens aan.
  Het wiel / de slinger werd vervolgens, meestal door kinderen, zoals van Michiel de Ruyter bekend is, rondgedraaid zodat door het ronddraaien van de haken (torsie) uit ieder groepje garens een streng (ineen gedraaide garens) ontstond. Vervolgens werden deze strengen met behulp van een houten klos onder voortdurend blijven draaien aan het wiel ook weer in elkaar gedraaid tot een touw, het zogenaamde wantslag touwwerk.
  
  De Klos
  Losse bok met een haak, en tussen de garens de klosDeze klos zorgde in dit stadium ervoor dat de strengen tijdens het draaien maar op een plek om elkaar heen werden gedraaid (alleen achter de klos aan de kant van de losse bok) en dat de strengen heel regelmatig in elkaar werden gedraaid. Tevens kon door met de klos mee te lopen en deze tegen te houden of juist mee te duwen richting slagmechanisme de lengte van de slag van het touwwerk bepaald worden: de lengte waarover de strengen van een touween volle slag om elkaar heen worden gedraaid. Hoe korter deze slag hoe stijver het touwwerk.
  Om verschillende touwdiktes te produceren werd het aantal garens per haak vermeerderd. Met enkele van zulke wantslag-touwen kon vervolgens het proces worden herhaald, zodat het mogelijk was om dikke flexibele scheeptrossen te maken, het zogenaamde kabelslag touwwerk.
  Touw werd volop gebruikt voor de tuigage van zeilschepen. Touwslagerijen kwam men dan ook vooral tegen in havensteden. Veel van deze steden hebben nog steeds straten waarvan de naam aan deze voormalige functie herinnert, bijvoorbeeld de Lijnbaan inRotterdam, de Lijnbaansgracht in Amsterdam en de Reeperbahn in Hamburg.

• Hij is overleden op 12 december 1928 in Breda, Noord-Brabant, NL, hij was toen 84 jaar oud.
• Een kind van Nicolaas van Pruijssen en Elisabeth Havermans
• Deze gegevens zijn voor het laatst bijgewerkt op 2 juli 2009.

Gezin van Wilhelmus van Pruijssen

Hij is getrouwd met Anna Catharina van Wiggen.

Zij zijn getrouwd op 6 mei 1868 te Breda, Noord-Brabant, NL, hij was toen 23 jaar oud.Bron 1

Kind(eren):

1. Nicolaas Hendrik van Pruijssen  
2. Wilhelmus Martinus van Pruijssen  1879-????

Heeft u aanvullingen, correcties of vragen met betrekking tot Wilhelmus van Pruijssen?
De auteur van deze publicatie hoort het graag van u!

Tijdbalk Wilhelmus van Pruijssen

Klik op de namen voor meer informatie. Gebruikte symbolen:  grootouders    ouders    broers/zussen    kinderen