Stamboom Van Rhijn » John William "Willy" Kruyt (1877-1943)

Persoonlijke gegevens John William "Willy" Kruyt 

• Roepnaam is Willy.
• Hij is geboren op 8 september 1877.
• Hij is overleden juli 1943, hij was toen 65 jaar oud.
• Een kind van Johannes Hermanus Kruyt en Maria Ida Perkins

Gezin van John William "Willy" Kruyt

(1) Hij is getrouwd met Catharina Geertruida Anna Maria Hogerzeil.

Zij zijn getrouwd op 30 april 1901, hij was toen 23 jaar oud.

(2) Hij is getrouwd met Nelly Dentz.

Zij zijn getrouwd op 18 september 1923, hij was toen 46 jaar oud.

Het echtpaar is op 4 juni 1932 gescheiden.

(3) Hij is getrouwd met Gustel Schmidt.

Zij zijn getrouwd in het jaar 1932, hij was toen 54 jaar oud.

Notities over John William "Willy" Kruyt

Na zijn schooltijd, die Kruyt voor een deel op een Engelse kostschool doorbracht (zijn moeder was
Schotse), ging hij in de uitgeverij van zijn vader werken. Met zijn eerste vrouw Truus
Kruyt-Hogerzeil verdiepte hij zich in maatschappelijke vragen en socialistische literatuur. Zij
was de dochter van een Hervormd predikant en had een brede religieuze, culturele en
maatschappelijke belangstelling. Zij was sterk beschouwend, terwijl Kruyt meer practicus zou
blijven. Nadat hij het ambt van predikant was gaan ambiren, ging hij alsnog naar het christelijk
gymnasium in Utrecht. In 1907 begon hij zijn studie theologie in Utrecht. Van grote betekenis
voor hem en zijn vrouw was de ontmoeting met de ouderejaarsstudent Bart de Ligt. Zijn vrouw, De
Ligt en A.R. de Jong - die eveneens theologie in Utrecht had gestudeerd - traden in 1909 toe tot
de redactie van het christelijk-sociale tijdschrift Wereldvrede. Zij ontwikkelden zich steeds
meer naar het christen-socialisme en traden in 1910 toe tot de Bond van Christen-Socialisten.
Zijn vrouw werd redactielid van het bondsorgaan Opwaarts, hij in 1913 bestuurslid van de Bond. In
1914 werd Kruyt als opvolger van Daan van der Zee tot voorzitter gekozen en steunde de door Van
der Zee en theoretisch vooral door De Ligt onderbouwde zelfstandigheid van de
christen-socialisten tegenover de SDAP. Kruyt, die in 1913 predikant geworden was van de
hervormde gemeente in Gennep, werkte tijdens de Wereldoorlog mee aan de anti-militaristische
koers van de Bond. Samen met De Jong en De Ligt stelden de Kruyts het manifest 'De schuld der
kerken' op. Hierin hekelden zij fel de verbinding tussen kerk en imperialisme. De Hervormde
Synode reageerde hierop door Kruyt en De Ligt 'wegens aanstotelijk geschrijf' onder toezicht te
stellen van het Classicaal Bestuur. Samen met De Ligt nam Kruyt in 1915 het initiatief tot de
'Actie voor Conscintievrijheid', die zich richtte op legalisering van dienstweigering. Kruyt werd
voorzitter van het Permanent Comit der Actie inzake Conscintievrijheid. De poging van het comit
een volkspetitionnement op te zetten, mislukte. Kruyt behoorde tot de ondertekenaars van het in
hetzelfde jaar verschenen Dienstweigeringsmanifest, dat opriep niet mee te werken aan het
militarisme en pleitte voor dienstweigering. Kruyt maakte deel uit van het
Revolutionair-Socialistisch Comit tegen den Oorlog en zijn Gevolgen en sprak daarvoor op het
demonstratieve Paascongres in 1916. Bij de verkiezingen voor de Tweede Kamer in 1917 stond Kruyt
kandidaat voor de BCS, maar onder het districtenstelsel lukte het niet een zetel te behalen.
Onder het stelsel van evenredige vertegenwoordiging in 1918 was Kruyt lijsttrekker en werd hij
tot Kamerlid gekozen. De links-revolutionaire partijen in de Tweede Kamer - de Communistische
Partij in Nederland (CPN), de BCS en de Socialistische Partij - besloten met behoud van
zelfstandigheid tot samenwerking in de Revolutionaire Kamerclub, waarvan Kruyt secretaris werd.
Hij hanteerde een confronterende en principile opstelling tegenover zowel de confessionele
partijen als de SDAP. Fel bekritiseerde hij kapitalisme, militarisme, kolonialisme, de naar zijn
mening halfslachtige opstelling van de SDAP in het revolutionaire tijdperk en de sociale politiek
van de regering. Naast zijn Kamerlidmaatschap en voorzitterschap van de BCS werd Kruyt in 1919
redacteur van Opwaarts. Hij sprak ook voor het Religieus-Socialistisch Verbond en maakte deel uit
van het Comit van Actie tegen de bestaande Opvattingen omtrent Misdaad en Straf. Intussen raakte
de BCS onderling verdeeld. Naast de christenanarchistische stroming wilde de vleugel onder
leiding van Enka (= A. Tjaden van der Vlies) de BCS op orthodox-protestantse grondslag plaatsen.
Kruyt zelf koerste steeds meer in bolsjewistische richting. De Russische Revolutie had hij vanaf
het begin met vreugde begroet. In de Kamer pleitte hij voor vrijlating van Russische
gedetineerden en het aangaan van betrekkingen met Sovjet-Rusland. Hij steunde de actie tegen het
rondom Sovjet-Rusland gelegd 'cordon des doods'. In toenemende mate kreeg hij het verwijt dat hij
zich te zeer vereenzelvigde met de CPN. In 1920 bezocht hij samen met D. Wijnkoop en W. van
Leuven het tweede congres van de Communistische Internationale. Dit bezoek deed hem nog
positiever oordelen over Sovjet-Rusland. Ook zijn opvatting over geweldloosheid veranderde. In
revolutionaire situaties kon geweld onvermijdelijk zijn. Toen de BCS aan de onderlinge
verdeeldheid ten onder ging en in april 1921 werd opgeheven, sloot Kruyt zich aan bij de CPN. De
Revolutionaire Kamerclub was al eerder uiteengevallen. Kruyt meende dat, nu de kerk verzuimd had
haar taak te vervullen, het aan het communisme was deze taak over te nemen. Bij de Tweede
Kamerverkiezingen van 1922 was een vierde plaats op de lijst van de CPN onvoldoende om gekozen te
worden. Inmiddels was hij redacteur van De Plattelandstribune. Na de beindiging van zijn
Kamerlidmaatschap en het overlijden van zijn vrouw vestigde Kruyt zich in Berlijn om te werken
voor de Internationale Arbeidershulp onder leiding van Willy Mnzenberg, die hem vanwege zijn
organisatorische capaciteiten en internationale contacten goed kon gebruiken. In de daarop
volgende jaren woonde hij in Parijs, Bussum en wederom Berlijn. Hij deed journalistiek werk voor
de Arbeiter Illustrierte Zeitung en Nos Regards. Ten slotte werkte hij in Berlijn bij het
Gezantschap van de Sovjet Unie. Nadat zijn tweede huwelijk met de Utrechtse communiste Nelly
Dentz op een mislukking was uitgelopen, hertrouwde hij met de Duitse communiste Gustel Schmidt.
Na de machtsovername van de Nazi's in 1933 bleef hij aanvankelijk nog in Berlijn werkzaam maar
vluchtte waarschijnlijk in 1935 met zijn vrouw en de jongste zoon uit zijn eerste huwelijk, Niko,
naar Moskou. Daar werkte hij als bibliothecaris in de Lenin-bibliotheek. Kruyt, die vanwege de
stalinistische terreur steeds kritischer tegenover het communisme was komen te staan, volgde om
terug te kunnen naar Nederland samen met zijn zoon Niko een opleiding tot geheim agent. Vanuit
Engeland werd hij op 24 juni 1942 boven Belgi gedropt. Bij de landing brak hij een been.
Gearresteerd door de Duitsers werd hij naar Fort Breedonk gebracht, waar hij ondanks zware
martelingen niets losliet bij de verhoren. Ten slotte werd hij naar Berlijn gevoerd, waar hij
waarschijnlijk in juli 1943 in de gevangenis Moabit gefusilleerd werd. Bron:BSWA Biografisch
Woordenboek van het Socialisme en de Arbeidsbeweging in Nederland www.iisg.nl/bswa/bios/kruyt.htm

Heeft u aanvullingen, correcties of vragen met betrekking tot John William "Willy" Kruyt?
De auteur van deze publicatie hoort het graag van u!

Tijdbalk John William "Willy" Kruyt

Klik op de namen voor meer informatie. Gebruikte symbolen:  grootouders    ouders    broers/zussen    kinderen