Stamboom Smith/Bais » Pieter Eliasz de Smeth (1697-1777)

Persoonlijke gegevens Pieter Eliasz de Smeth 

• Hij is geboren op 3 november 1697 in Alkmaar, Nederland.
• Hij is gedoopt op 3 november 1697 in Alkmaar, Nederland.
• Beroep: Chirurgijn te Kolhorn en Medemblik.
• Nationaliteit: Nederland.
• Hij is overleden op 9 mei 1777 in Medemblik, Nederland, hij was toen 79 jaar oud.
• Een kind van Elias Pietersz de Smeth en Trijntje Pieters 't Hooft

Gezin van Pieter Eliasz de Smeth

(1) Hij is getrouwd met Marij Pieters Waeghals.

Zij zijn getrouwd.

Kind(eren):

1. Pieter de Smeth  ± 1725-???? 
2. Albert de Smeth  ± 1727-1801 
3. Elias Pietersz de Smeth  ± 1724-1791 
4. Trijntje Pieters de Smeth  ± 1730-????
5. Neeltje Pieters de Smeth  ± 1734-????

(2) Hij is getrouwd met Immetje OLIJ.

Zij zijn getrouwd in het jaar 1737 te Kolhorn, Nederland, hij was toen 39 jaar oud.

Notities over Pieter Eliasz de Smeth

Van de zonen De Smeth trok Pieter Eliasz (1697) uit Alkmaar naar Kolhorn waar hij, al jong in het bezit van de meesterstitel en chirurgijn, trouwde met Marij, de dochter van timmerman Pieter Waaghals en een huis kocht op de Nieuwe Streek vlakbij de Schrinkcaagmolen (Saegmolen).

Zij krijgen tussen 1724 en 1730 samen drie zonen, Elias, Pieter, Albert en een dochter Trijntje. Opvallend is dat Marij vervolgens in zowel 1731 als 1733 een zoon Pieter onder haar eigen achternaam Waaghals laat dopen met als natuurlijke vader Sijmen Jans Bood…
Was meester Pieter in die periode soms mee met een reis op een VOC schip om de gewenste praktijkervaring op te doen? Kolhorn was tenslotte in die tijd een belangrijke overlaadhaven van waaruit veel schepen van en naar Oost-Indië werden bevoorraad en bemand. De volbepakte schepen waarop vaak ernstige verwondingen en botbreuken met zeer beperkte middelen moesten worden behandeld waren harde maar goede leerscholen voor een heelmeester. In ieder geval is hij in 1736 weer ter plaatse blijkens het impostboek waarin hij wordt aangeslagen voor het gebruik van zeep. Ook wordt in dat jaar hun beider dochter Neeltje gedoopt.

In 1743 wordt de woning nabij de Schrinkcaagmolen verkocht en betrekt mr. Pieter met zijn gezin de Chirurgijnswinkel in de buurt van de Schoolbrug, waar ook zijn voorganger mr. Jan Hartog zijn beroep had uitgeoefend. Diens weduwe blijft ook nog een tijdje een deel van het huisje bewonen. Het huis was vermoedelijk voorzien van een uithangbord met de chirurgijnsattributen: lancet, schaar, scheermes en bekken. In de winkel hoorden een tafel en scheerstoel thuis en verder een scheerrek met koperen bekkens aan de and. Voor de medische behandelingen was een instrumentarium van messen, scharen, zagen, lancetten, tangen en pincetten aanwezig, maar ook retorten, vijzels en stampers voor het maken van poeders en zalven. Dozen met zwachtelrollen en potjes met poeders en kruiden maakte de uitrusting compleet. Operatieve ingrepen zoals het verbinden van wonden, het uitsnijden van gezwellen, het zetten van botbreuken en het verrichten van amputaties zullen bij voorkeur in de winkel hebben plaatsgevonden want hier had hij alles bij de hand.

In 1752, Marij is dan intussen overleden, vertrekt Pieter naar Medemblik, waar op 29 oktober ‘Hr. Smedt en huisvrouw’ Immetje Olij in de administratie gereformeerde kerk worden opgenomen. Ook in Medemblik oefent hij het beroep van chirurgijn uit, tot hij daar op 9 mei 1777, oud 79 jaar, overlijdt.

Mr. Pieter Eliasz de chirurgijn had 3 zonen, nl. Elias, Pieter en Albert.
Elias (Elijas) vestigde zich in Winkel, waar hij lid werd van de vroedschap (lees: gemeentebestuur) en daarnaast diaken bij de Gereformeerde kerk was in 1753, 1759, 1764, en ouderling in 1773 en 1786.
3 weken na zijn huwelijk krijgt hij toestemming om 'coffij en thee' aan huis te verkopen. Op 26 september 1752 krijgt hij een uitgebreider "Consent om ten zijnen huijse Brandewijnen, Genever, Anijs, Azijn en verdere gedisteleerde wateren als tapper te mogen verkopen dog egter onder deze bepalinge van geen gelagen te mogen zetten". Op 19 november 1776 komt daar nog eens bij het "consent omme als vettewarier hammen, spek en gerookt vlees te verkoopen.

Samen met zijn echtgenote Trijntje Glas brengt Elijas de enige zoon Lourens voort maar daar liep het slecht mee af. Na een rijk huwelijk (met Trijntje Pijper) belandt hij “wegens geen goed leven te hebben geleid” en ook nog eens bulloper of diens knecht te zijn geweest, uiteindelijk in het armenhuis waar hij stierf zonder nakomelingen te hebben achtergelaten.

De andere broers Pieter en Albert vormen beiden de stamvader van de huidige generaties De Smeth omdat een van de dochters (hij had geen volwassen zonen) trouwde met haar neef, een van de zonen van Pieter. Pieter werd bierbrouwer en later bode in Barsingerhorn, Albert onderwijzer in Oude Niedorp. Met Albert, geboren in 1727, begon een onderwijstraditie in de familie die zich over vier generaties zou uitstrekken.

Heeft u aanvullingen, correcties of vragen met betrekking tot Pieter Eliasz de Smeth?
De auteur van deze publicatie hoort het graag van u!

Tijdbalk Pieter Eliasz de Smeth

Klik op de namen voor meer informatie. Gebruikte symbolen:  grootouders    ouders    broers/zussen    kinderen