Kind(eren):
Het was de verdienste van Michel Jennes om het onderwerp voor het eerst correct te identificeren in relatie tot de Brabantse Munt van Antwerpen.
In het Antwerpse stadsarchief vond hij 19de - eeuwse aantekeningen van de kroniekschrijver Jan Baptist Van der Straelen (1761- 1847), die hij, door de overeenstemmende beschrijving, met dit schilderij in verband kon brengen (zie Doc. 1). 8
Aan de hand van het bij Van der Straelen geciteerde opschrift, dat voorheen onder de voorstelling moet hebben gestaan 9, kon Jennes uitmaken dat hier de Eed of het Serment van de munters van 1594 is geportretteerd. Dit college, bestaande uit twee provoosten en zeven gezworenen van het munterskorps, behartigde zowel de burgerlijke als correctionele aangelegenheden met betrekking tot de munters; het bezat het voorrecht zelf en onafhankelijk recht te mogen spreken over de leden van het ambacht en hun famili
Beatrijs Wolters van der Wey, Groepsvertoon Publieke groepsportretten in Brabant 1585-1800:studie vanuit maatschappelijk, typologisch en iconografisch oogpunt en kritische catalogus ,doctoraal proefschrift , 3(Kritische catalogus), KU Leuven, 2012:365-381. http://balat.kikirpa.be/object/ 43827http://balat.kikirpa.be/groepsvertoon
In die zin kan dan ook de aanwezigheid van vrouwe Iustitia worden begrepen: zij staat model voor de rechtvaardige rechtspraak, die zelfs sterker blijkt dan bedrog en bruut geweld.
De rest van de voorstelling is door Juliaan de Ridder iconologisch ten gronde geanalyseerd.11Van links naar rechts zitten Mozes, met de van Godswege ontvangen Wetstafelen; de
Byzantijnse keizer Flavius Iustinianus I (432-565), met een tekstrol waarop een citaat uit het Corpus Iuris Civilis dat hij liet uitgeven; Numa Pompilius, de tweede koning van Rome (716-673 v. Chr. ?), met op het bord dat hij vasthoudt, een aantal wetten die hij zou hebben uitgevaardigd, en naast hem zn echtgenote, de nimf Egeria; en Gaius Plinius Secundus
Maior (23-79), de auteur van de Naturalis Historia , waarvan hij een volume naast zich heeft staan. De eerste drie zijn eveneens symboolfiguren van gerechtigheid, van sacrale en/of burgerlijke normen en wetten die zij voor de goede orde ingang wilden doen vinden. Plinius past in dit plaatje vanwege de uitvoerige beschrijving die hij in zn werk wijdde aan het ontstaan en de functie van het geld bij de Romeinen.12 De hier gekonterfeite personen zijn met naam en functie gekend dank zij hoger genoemd
onderschrift (zie ook Doc. 1). Voortgaande op hun opstelling in het schilderij en hun leeftijd, suggereerde Juliaan de Ridder volgende identificatie. Achteraan zouden de zeven jurati
of gezworenen staan: Michael van Bolenbeke, Joannes van der Heijden, Gualterus van Craesbeeck, Joannes Hoons, Georgius Pannis, Petrus van Papevelt en Franciscus van Bijlant.
Links daarvóór zou het gaan om de twee prepositi of provoosten, Petrus Borremans en Christophorus Brabants; hun ouder voorkomen getuigt van langere jaren dienst, waardoor ze logischerwijs hoger in de rangorde binnen het Serment waren kunnen opklimmen.13 Het alleenstaande portret rechts vooraan zou dan dat van de viator of bode Theodorus Everwijn
zijn.14
Vergelijking met de recent door het Rockoxhuis aangekochte ontwerptekening leert dat er aanvankelijk slechts negen portretten waren voorzien. Toch stonden daar al zeven heren op de achterste rij opgesteld -zij het anders verdeeld, namelijk vier links en drie rechts. Dit bevestigt de greffier (in 1594 was dit Jacques Roelants), die evenwel geen lid van het college in de eigenlijke zin waren. Cf. Hans M. J. Nieuwdorp, Ibidem , en Doc. 3,Chapitre 7, fol. 1v en 2v. 11
Gezien de iconologische geladenheid van het schilderij, vermoedt De Ridder dat de kunstenaar hierbij advies heeft gekregen, cf. Juliaan H. A. de Ridder, De Vierschaar van de Brabantse Munt te Antwerpen, een Gerechtigheidstafereel door Maarten de Vos, Jaarboek Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen (1984): 249, voetnoot 49.12
Cf. Juliaan H. A. de Ridder, De Vierschaar van de Brabantse Munt te Antwerpen, een Gerechtigheidstafereel door Maarten de Vos, Jaarboek Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen (1984): 220-242. Ook de elementen in de achtergrond duidde de auteur in relatie tot het antieke Rome: een Tiberbrug; een gesloten wagen
getrokken door twee witte paarden, voorafgegaan door een danseres met cimbalen en begeleid van twee praeclamitatores of omroepers - waarin volgens hem de Flamen Dialis of priester van Jupiter zat; de zuil van keizer Marcus Aurelius (opgericht in 193 n. Chr.); en diens bronzen ruiterstandbeeld; cf. Ibidem : 242-244.13
Met dit leeftijdscriterium is wel voorzichtigheid geboden wanneer het geïsoleerd wordt gehanteerd: zo blijkt dat Gualterus of Walter van Craesbeeck, die hier bij de jonger voorkomende gezworenen is geportretteerd, al het jaar daarop (1595) samen met Petrus Borremans tot provoost van de munters werd verkozen, zie Doc.
grootouders
ouders
broers/zussen
kinderen
De getoonde gegevens hebben geen bronnen.