Stamboom Veenstra, Dijkstra, Peperkamp en Van den Dobbelsteen » Gerrit Boele (> 1904-1953)

Persoonlijke gegevens Gerrit Boele 

• Hij is geboren na 19 juni 1904 in Nieuw-Lekkerland.
• Beroep: watermolenaar.
• Feit: (diversen) .

  Zijn opvolger Gerrit Boele, die de molen tot 1951 bediende, stamde uit een oude molenaarsfamilie in de Alblasserwaard en was in 1904 op een molen in Nieuw Lekkerland geboren.15 Gerrit kwam met zijn vrouw en dochter naar Breukelen, waar zij nog twee zonen kregen (Afbeelding 3).16 Toen in 1943 de molens in de provincie werden geregistreerd, was de Kortrijkse molen de enige nog werkende windmolen binnen de gemeentegrens van Breukelen-Nijenrode.17 De heer H. Boele, de jongste zoon van de molenaar, vertelde me onlangs:
  "Een molenaar kijkt altijd naar de lucht om weersveranderingen vast te stellen en zijn molen tijdig gereed te maken voor hardere wind. Hij kan hem dan nog op de vang zetten en de zeilen innemen tot half zeil, of zelfs zonder zeilen verder malen. Ook in de oorlog keek vader vaak naar de lucht, maar toen ook wegens het gevaar van Engelse vliegtuigen die het station beschoten en de spoorlijn bombardeerden. Op een zondag was het zo erg, wel zes aanvallen, dat we naar het dorp vluchtten en enige tijd in het voorhuis van boerderij De Poel bleven wonen. Bij de inundatie van de polder Kortrijk in het voorjaar van 1944 hebben de Duitsers tweemaal gedreigd de molen op te blazen. Om de polder blank te krijgen hadden de Duitsers de wachtdeur17 van de molengang opengewrikt en met een balk vastgezet. Doordat het scheprad niet in tegengestelde richting wilde draaien, liep er te weinig water de polder in. Toen vader zei dit niet te kunnen verhelpen, dreigden de Duitsers de molen op te blazen.
  TIJDSCHRIFT HISTORISCHE KRING BREUKELEN jrg. 13, nr. 2, 1998
  93
  Afb. 3. De Kortrijkse molen in 1940. V.l.n.r. molenaar Gerrit Boele, zijn zoon Huig, zijn vrouw Maria Holdermans en zoon Piet (op de ladder van de rietdekker). (Foto uit collectie H. Boele te Breukelen.)
  Dat is niet gebeurd, want ze hadden een molenaar uit Zuid-Holland bereid gevonden het probleem op te lossen. Met een dommekracht werd een spil uit zijn pot gelicht en schuin geplaatst, zodat het tandwiel van het schoepenrad vrij kwam. Het scheprad kon toen meedraaien met het instromende water. Vader wilde echter geen hand uitsteken en heeft dus de as van het scheprad niet gesmeerd. De granieten steen waarin de as draaide is toen gloeiend heet geworden en gebarsten, waardoor de as wegzakte en het rad vastliep. Dat gebeurde met een hevige knal op een zaterdagmiddag omstreeks 5 uur. Een half uur later kwam er een Duitse patrouille langs, die constateerde dat het rad stilstond. Vader werd beschuldigd van sabotage en kreeg aangezegd, dat als het euvel maandagmorgen niet verholpen was, de molen opgeblazen zou worden. Toen is vader toch maar in actie gekomen. Er was geen reservesteen, maar molenmaker-timmerman J. de Bruin uit Breukelen heeft er die zondag toch een opgescharreld en op de plaats van de kapotte steen gelegd. Toen de Duitsers maandag kwamen controleren, draaide het rad weer."
  De molen kwam ook wel eens stil te staan als een Duitse patrouilleboot een grote golf in de Kerkgracht en de molenvliet veroorzaakte, waardoor de balk in het water viel en de wachtdeur met een knal dichtklapte. De Duitse bewakers van de polder merkten dan aan het waterpeil dat er iets aan de hand was en plaatsten de balk weer tussen de deur en de muur van de watergang. De patrouillerende Duitsers waren veelal uit Nederland afkomstige Rijksduitsers, die aan de jongens Boele vertelden wanneer ze veilig met hun bootje de op last van de bezettingsmacht geïnundeerde polders in konden varen om hout te halen of eieren te zoeken.
  Na de bevrijding werd de polder snel drooggemalen. Door de bombardementen had de molen echter schade opgelopen: er was een bom voor de molen in de Kerkgracht gevallen en ook een in het water achter de molen. Daardoor was de gemetselde bak van het binnenrad gescheurd, zodat deze vol water stond. Dat moesten de jongens Boele telkens met de hand wegpompen. Het water heeft toen het hardhouten binnenrad aangetast, waardoor herhaaldelijk pennen afbraken en de molen moest worden stilgezet tot timmerman Jan de Bruin of zijn knecht Teunis Spee het rad had gerepareerd.
  Boele bezat als molenaar de visrechten in de polder Kortrijk. Hij rookte de gevangen paling en verkocht die. Hij heeft ook enkele jaren viswater in de Heycop gepacht, maar stopte daarmee wegens tegenwerking door de gebroeders Jan Jacob en Warnardus Griffioen, vishandelaren in Oud Aa.19
  TIJDSCHRIFT HISTORISCHE KRING BREUKELEN jrg. 13, nr. 2, 1998
  94
  In 1946 begon men met de aanleg van Rijksweg A2: er werd een geul in het veen gegraven van 6 meter diep, die werd volgespoten met zand. De molen heeft toen veel extra water moeten uitslaan. Omdat de molen in de luwte van de nieuwe weg zou komen, werden een elektrisch gemaal en een nieuw molenaarshuis aan de westkant van de A2 gebouwd tegenover de boerderij van Van Wees. De nieuwe woning werd in 1949 door de familie Boele betrokken. Gerrit Boele overleed daar in 1953, zijn vrouw in 1971. Na het overlijden van vader Boele werd zijn zoon Piet machinist op het gemaal. De polder werd omstreeks 1960 vergroot, doordat na de tweede verbreding van het Merwedekanaal het westelijke deel van de polder Otterspoorbroek bij de polder Kortrijk kwam. Later is een nieuw (nu volautomatisch) gemaal gebouwd aan de Heycop, westelijk van de oude Kortrijkse Dijk.

• Hij is overleden op 4 februari 1953 in Breukelen.
• Een kind van Huig Boele en Hendrika Markesteijn
• Deze gegevens zijn voor het laatst bijgewerkt op 14 juni 2018.

Gezin van Gerrit Boele

Hij is getrouwd met Maria Holdermans.

Zij zijn getrouwd op 29 september 1927 te Alblasserdam.

Kind(eren):

1. (Niet openbaar)
2. (Niet openbaar)
3. (Niet openbaar)

Heeft u aanvullingen, correcties of vragen met betrekking tot Gerrit Boele?
De auteur van deze publicatie hoort het graag van u!

Tijdbalk Gerrit Boele

Klik op de namen voor meer informatie. Gebruikte symbolen:  grootouders    ouders    broers/zussen    kinderen