genealogieonline

Genealogie Beindorff, Been et al

Foto van W.H. Beindorff

De publicatie Genealogie Beindorff, Been et al is samengesteld door (neem contact op). De gegevensverzameling bestaat uit 6.366 personen, vanwege privacy zijn de gegevens van 936 personen niet gepubliceerd. Meer statistische informatie over de publicatie (zoals aantallen en spreiding van genealogische gebeurtenissen) is te vinden op de statistieken pagina. Een lijst met gebruikte bronnen is te vinden op de bronnen pagina.


Geslacht Beindorff

door W.H. (Henk) Beindorff

 

Het eerste onderzoek naar het geslacht Beindorff werd, voor zo ver bekend, uitgevoerd door Cornelis Machiel (Kees) Beindorff, een neef van mijn vader, die de resultaten daarvan verwerkte in een familiekroniek die hij omstreeks 1990 toestuurde aan de familieleden. Hierin had hij de geschiedenis van zijn tak van de familie Beindorff beschreven vanaf de stamvader van het Nederlandse geslacht Beindorff tot aan het overlijden van zijn grootvader (mijn overgrootvader). In deze kroniek lag de nadruk op de geschiedenis van Beindorff’s mineraalwater- en limonadefabriek en -winkel te Rotterdam, waarvan Kees’ vader Nicolaas (Niek) de laatste eigenaar binnen de familie was. Reeds toen heeft mijn broer Rob op basis van de in die kroniek vermelde gegevens een schets van een stamboom gemaakt, die echter nooit “in het net” werd uitgewerkt. Daarna is een en ander jaren in de kast blijven liggen. Door een toevallige ontmoeting van Rob met een andere W.H. Beindorff – een achterneef, naar later bleek – kwam de wens naar voren, de stapel papieren toch eens te ordenen en de stamboom zover mogelijk bij te werken. Aangezien ik inmiddels over een goede tekstverwerker beschikte, heb ik die taak op mij genomen, al was ik niet in de gelegenheid om zelf ook archiefonderzoek te doen. Daarom heb ik mij in een eerste, in zeer kleine kring verspreide, papieren versie beperkt tot datgene wat mij ter beschikking stond uit genoemde kroniek, aangevuld met materiaal en herinneringen van mijzelf en naaste familieleden.

Nadat Kees via mijn moeder had gehoord, dat Rob en ik hiermee bezig waren, stuurde Kees’ zoon Christiaan ons een diskette met een kopie van een onder DOS werkende database, waarin hij de resultaten het bronnenonderzoek van zijn vader had opgeslagen en die ook al veel gegevens bevatte over andere takken dan die uit de familiekroniek. Met behulp van dit nieuwe materiaal en de eerste resultaten van een zoektocht op het internet kon de stamboom in wording al flink worden uitgebreid. Dat resulteerde in een eerste echte publicatie (ook op papier), toegestuurd aan alle familieleden van wie ik een adres had. De meest uitgebreide reactie daarop kwam van de ervaren genealoog Sim Mostert, ex-partner van Nicolette Mohlmann, wier moeder een zus van Kees is. Sim bleek in vervolg op de gegevens van Kees ook al het nodige over de familie Beindorff verzameld te hebben en was al van plan dat in combinatie met zijn gegevens over het geslacht Mohlmann online te publiceren, toen hij via zijn schoonmoeder mijn publicatie ontving. Het resultaat was de, gedurende een aantal jaren in samenwerking verzorgde, Genealogie Beindorff en Mohlmann, die door Sim werd beheerd. De database van Kees en Christiaan bevatte ook al aanzetten voor de genealogie van andere aan het geslacht Beindorff aangetrouwde geslachten, in het bijzonder het geslacht Been van Kees’ moeder Suzanna Been. Dat en diverse andere geslachten hebben we in de loop van de jaren sterk kunnen uitbreiden. Nadat ik sinds mijn pensionering meer tijd heb gekregen heb ik, als afgesproken met Sim, het beheer van deze Genealogie van hem overgenomen. De naam heb ik daarbij gewijzigd in “Genealogie Beindorff, Been et al” om recht te doen aan het intussen veel omvangrijker aandeel van het geslacht Been in vergelijking met het geslacht Mohlmann.

Oorsprong en spelling van de Nederlandse tak

De Nederlandse stamvader Freedrik was afkomstig uit Halberstadt in Saksen-Anhalt, even ten noorden van de Harz, vanwaar hij vòòr 15 maart 1782 naar Nederland kwam. In de diverse akten die op hem betrekking hebben komen verschillende spellin­gen voor van zowel zijn voor- als achternaam. De – voor zover op dit moment bekend – enige plaats, waar hij zelf zijn naam heeft geschreven, is de ondertekening van de huwelijksaangifte op 4 oktober 1782 in het gaardersboek van Zevenhoven waar hij hem schrijft als “Freedr. Bijendorf”. Veel voorkomende andere schrijfwijzen, door auteurs van akten van voor 1811, zijn “Bijendorp”, “Beijendorf” en “Beijendorp”. In 1809 vinden we voor het eerst de spelling “Beindorff” in de trouwaangifte van de oudste zoon Hendrik Willem en Ulricka Engwers, zowel in de door de ambtenaar geschreven tekst als in de ondertekening door Hendrik Willem zelf. Echter, ook Freedrik’s jongste zoon Anthonie Lodewijk heeft zich, getuige diens overlijdensakte uit 1814, in 1811 blijkbaar met die spelling ingeschreven voor het Franse leger. Mogelijk is hier sprake geweest van herstel van de al in de 17e eeuw in Duitsland gebruikte spelling, wellicht door contacten van Hendrik Willem met zijn familie aldaar. Mis­schien vormde de aankondiging van de invoering van de burgerlijke stand daartoe de aanleiding. Daarom is in deze genealogie bij de stamvader gekozen voor de spelling “Freedrik Bijendorf” en zijn alleen voor de vòòr 1811 overleden, dan wel na dat jaar niet meer getraceerde kinderen de spellingen uit de oudst beschikbare akte gehandhaafd.

Mogelijke herkomst van de naam

De uitgang van de naam, “dorf(f)”, doet vermoeden, dat de oorsprong van de familienaam “Beindorff” gezocht moet worden in een dorp met een (min of meer) gelijkluidende naam, in het Duits allicht uitgesproken als “baindorf”. Christiaan had reeds ontdekt, dat er in de 17e eeuw een rechtsgeleerde met de naam Christophe Beindorff was, wiens werk anderhalve eeuw later nog tot de juridische standaardwerken behoorde. Uit gegevens die de universiteitsbibliothecaris van Jena over deze Christophe Beindorff op diens verzoek aan Christiaan meedeelde blijkt, dat deze eind 1617 of begin 1618 aan de universiteit werd ingeschreven als “Christophorus Beindörff Wantzleb. Saxo.”. Hieruit leidt de bibliothecaris af dat hij omstreeks 1600 geboren moet zijn in Wantzleben, volgens hem een plaats gelegen ten zuidoosten van Maagdenburg. Bovendien is in het archief een in 1619 gehouden lijkrede voor de uitvaart van een overleden hoogleraar in de rechten bewaard gebleven waaraan Christophe een tiental versregels bijdroeg, die ondertekend zijn met “Christoph. Beindorff Wantzlebiensis Magdeburgicus”. Toen ik mijn atlas raadpleegde om Wantzleben op te zoeken bleek, dat deze stad niet ten zuidoosten maar ten zuidwesten van Maagdenburg ligt, en wel in rechte lijn op ongeveer 1/3 van de afstand van ca 45 km van Maagdenburg naar Halberstadt. Bovendien viel mijn oog daarbij op een plaatsje met de naam “Beyendorf”, gelegen op ca 5 km recht ten zuiden van Maagdenburg en inmiddels in 2001 door die stad geannexeerd. Dit zou gezien de uitspraak “baiendorf”, gemakkelijk tot “baindorf” verbasterd kunnen worden, maar maakt ook Freedrik’s eigen vernederlandste spelling “Bijendorf” meer aannemelijk. Daarmee is Beyendorf de meest waarschijnlijke kandidaat voor de herkomst van de familie. Intussen vond ik op een Duitse genealogische site ook een Elisabeth Beindorff, eveneens geboren te Wantzleben en wel omstreeks 1585. Dat zou dus zeer wel een oudere zus van Christophe kunnen zijn. De oudste naamgenoot die ik tot nu toe (online) gevonden heb is een Valentin von Beindorff, geboren in 1541. De schakels tussen deze 16e en 17e-eeuwse naamgenoten en stamvader Freederik van de Nederlandse tak heb ik echter nog niet kunnen achterhalen.

 


Index op familienamen


Startpunten in deze publicatie



Vandaag in het verleden


Probeer de service vrijblijvend

meer dan 6000 genealogen
gingen u voor!